Afrikaanse antonieme

’n Antoniem is ’n woord met min of meer die teenoorgestelde betekenis as ’n ander.

Die moontlike antonieme (teenoorgestelde woorde) word na die lemma en die daaropvolgende “—” aangedui. Die gebruiker moet self besluit watter woord vir die doel sal pas. Die “;” groepeer woorde met min of meer dieselfde betekenis bymekaar en word ook gebruik om tussen woordsoorte te onderskei.

Die lys van antonieme word gereeld bygewerk, so as jy nie iets kry nie, gebruik gewoon ons soekgids vir die woord saam met “antoniem” en sodoende sal dit outomaties gelys word vir aandag.

-A-

a – omega
aaklig – mooi, aangenaam, lekker
aan — af; los
aanbeland — vertrek, weggaan
aanbind — losbind
aanblaas — doodblaas
aanbly — vertrek, weggaan
aanbod — vraag
aand — oggend, dagbreek, vroegdag, skemerdag, hoenderkraai
aandag — onopmerksaamheid, onoplettendheid; afgetrokkenheid
aandagtig — onoplettend, onopmerksaam; afwesig, afgetrokke
aandpak — dagpak, dagklere
aandpraatjie — môrepraatjie
aandraai — losdraai
aandrok — dagrok
aandrooi — môrerooi
aandruk — sloer, luier, talm
aandryf — keer, laat ophou
aandskof — dagskof, oggendskof
aandstond — môrestond, morestond
aandurf — beëindig, eindig
aaneen — afgebroke, onderbroke, sporadies
aaneenlas — losmaak; uiteengooi
aaneenlopend — los, onderbroke
aaneenskakel — losmaak, ontbind, uitmekaarmaak
aaneenskakeling — losmaking
aaneenskryf — los skryf
aangaan — ophou, staak; beëindig, eindig
aangaap — aankyk, aanstaar; bekyk, staar na
aangebore — onnatuurlik
aangedaan — bly, laggend, opgewek, vrolik
aangee — neem, terugneem, terugvat, vat
aangehoudene — gearresteerde, gevangene, prisonier
aangeklaagde — aanklaer, klaer
aangenaam — onaangenaam; goor, onvriendelik, stuurs
aangeprys — afgekeur, afgewys
aangeskrewe — ongeag
aangespe — losmaak, losgespe
aangetrek — kaal, naak
aangetrokke — onaangetrokke
aangewese — nie-aangewese, onaangewese, onbevoegdste, ongeskikste
aangord — losbind, losgord, lostrek
aangrensend — ver
aangroei — afneem, verminder
aangryns — toelag
aangryp — los, loslaat
aangrypend — onaangeraak, onbetrokke; afskuwelik, lelik
aanhaak — afhaak, loshaak, losmaak
aanhang — opposisie, teenstanders; afhaak, afhaal, losmaak
aanhanger — leier; teenstander, vyand
aanhef — einde, slot, epiloog, naskrif, nawoord; afsluit, beëindig
aanheg — losmaak, afhaal, lostrek
aanhelp — keer, belemmer, stuit, verhinder
aanhits — kalmeer, keer, laat bedaar
aanhoor — praat
aanhou — ophou, staak; loslaat, vrylaat
aanhoudend — af en toe, afgebroke, kort, ophoudelik, sporadies
aanhouding — loslating, vrylating; onderbreking
aanja — draal, luier, sloer
aankeer — voortja, wegja, wegkeer; loslaat, vrylaat
aankla — vryspreek
aanklaer — verdediger
aanklam — droë, droog, droogmaak
aanklamp — afhaal, losmaak
aankleef — los, losmaak
aanknoop — losknoop, losmaak; eindig, beëindig
aanknopingspunt — eindpunt; einde, slot
aankom — weggaan, vertrek; verder gaan; bly
aankomeling — vertrekker; kenner; grootmens, volwassene
aankomende — verlede, passeerde
aankoms — vertrek, weggaan
aankoop — verkoop, van die hand sit
aankyk — wegkyk
aanland — vertrek, weggaan
aanlap — losmaak, uitmekaarhaal
aanlas — losmaak, lostorring, uitmekaarhaal
aanlê — vertrek, verbygaan; afsê
aanleer — afleer
aanleidend — gevolglik
aanliggend — afgeleë, ver
aanlok — afskrik, verjaag, wegjaag
aanloklik — afstootlik
aanloop — staan, draal, luier, stilstaan
aanlym — aftrek, losmaak, lostrek
aanmaan — afraai
aanmatigend — nederig, beskeie
aanmatiging — nederigheid, beskeidenheid
aanmeer — losmaak
aanmekaar — afgebroke, af en toe, hier en daar, ophoudelik, sporadies; los, uiteen
aanmekaarskryf — losskryf
aanmekaarspring — vrede maak
aanmoedig — ontmoedig; keer
aanmoediging — ontmoediging
aanneem — verwerp, afwys
aanneemlik — ongeloofwaardig
aanneming — verwerping; afleiding
aanpasbaar — onaanpasbaar; dwars, oninskiklik, koppig
aanplak — afhaal, losmaak, lostrek
aanprys — afkeur
aanprysing — afkeuring
aanraai — afraai
aansien — minagting, ontering
aansit — losmaak
aanskaf — verkoop
aanskakel — afskakel, afsit
aanskou — wegkyk
aanskoulik — lelik, afgryslik; onaanskoulik
aanskroef — afskroef
aansluit — oopmaak; losmaak
aansluiting — bedanking; losmaking
aanspeld — losmaak, afhaal
aansporing — afraaiing, ontmoediging
aanspreeklikheid — onaanspreeklikheid, ontoerekenbaarheid
aanstaande — verlede, afgelope
aanstel — afdank
aantasbaar — onaantasbaar
aantrek — afstoot
aantreklik — onaantreklik, lelik
aantyging — weerlegging
aanvaar — verwerp
aanval — verdediging, defensief; verdedig
aanvallend — verdedigend, defensief
aanvallig — lelik, onaantreklik
aanvang — einde, eindiging, beëindiging; eindig, beëindig
aanvegbaar — onaanvegbaar, onbetwyfelbaar
aanvoorwerk — afsluiting, afhandeling
aanvraag — aanbod
aanvul — leegmaak, ledig
aanwas — vermindering, afname; verminder, afneem
aanwendbaar — onaanwendbaar, onbesteebaar
aanwesig — afwesig, weg, nie-teenwoordig
aanwesiges — afwesiges, nie-teenwoordiges
aanwesigheid — afwesigheid
aanwins — verlies, las
aardig — onaangenaam, onaardig
aardigheid — onaangenaamdheid, onaardigheid
aards — hemels, onverganklik, ewig
aardse — hemel, paradys; hemelse, ewige
aarselend — beslis; bewustelik; dadelik, onmiddellik
aarseling — beslistheid; bewustelikheid
abduktor – adduktor
abnormaal – normaal, welgevorm, gesond
abnormaliteit – normaliteit, welgevormdheid
absensie — aanwesigheid, presensie, teenwoordigheid
absensielys — aanwesigheidslys, presensielys, teenwoordigheidslys
absent — aanwesig, teenwoordig, present
absenteïsme — teenwoordigheid, aanwesigheid, bywoning
absolute musiek — programmusiek
afdank — aanstel
afwaarts — opwaarts
agter — voor
agting — oneerbiedigheid
alfa – omega
amptelik — nieamptelik
aristokraat — plebejer

-B-

baas — Klaas
baie — min
bakboord — stuurboord
bedags — snags, in die nag
beduidend – min, niks, onbeduidend
begin — eindig
bekende – onbekende, vreemde
besig — ledig
beskerm — blootstel
besluiteloos — seker
binne — buite
bitter — soet
blitsvinnig — doodstadig
bo-oor — onderdeur
boeiend — vervelend
bolvormig — hol
bolyf — onderlyf
boontoe — ondertoe
boos — goed
bose — goeie
broer — suster
bult — holte
bygeloof — geloof

-C-

chronies — akuut

-D-

dagklere — nagklere
dapper — lafhartig
debiet — krediet
deeglik — onduursaam, swak
defensief — offensief
diep — vlak
dik — dun
dikwels — soms, partykeer, partymaal
doodloopstraat — deurgangstraat
doodsvyand — boesemvriend
droog — benat, natmaak; nat
dwaal — op koers; verstaan

-E-

eenders — anders
eendrag — tweespalt
eentonig — interessant
eenvoudig — ingewikkeld
eerlik — bedrieglik
eerste — laaste, jongste, laatste
eervol — eerloos
engel — duiwel
enorm — gering
erken — weier, verwerp

-F-

figuurlik — letterlik
fiks — onfiks, pap, swak
fiktiewe — werklike
fluks — lui
fyn — grof

-G-

gaar — rou
gedig — roman, prosawerk
gedwonge — vrywillig
geestelik — liggaamlik
geheimsinnig — openhartig
geheue — vergeetagtigheid
gelatenheid — verset
gelukkig — ongelukkig, hartseer, treurig
gesond — siek
gespanne — ontspanne, gemoedelik, vriendelik, goedgesind
getrou — ontrou, onbetroubaar, onnoukeurig
gewelddadig — vredeliewend; sagtheid
gewillig — onwillig
goed — kwaad, slegte; sleg, swak, nikswerd
goed — sleg
goedkeur — afkeur
goeie — bose
goor — aangenaam
grappig — ernstig
grasgroen — oorryp

-H-

haastig — stadig, sagsinnig
haat — liefde
hartseer — blydskap, opgewektheid; opgewek, bly
heerser — onderdaan
helder — duister
hemel — aarde; hel
hol — vol, gevul
honger – versadig
hoog — laag
hoogmoedig — nederig
horisontaal — vertikaal
huidige — outydse, verlede, vroeëre

-I-

idioties — geniaal
iets — niks
immoreel — eties
inflasie — deflasie
ingetoë — uitspattig
inhegtenisneming — vrylating
insluk — uitspoeg
introvert — ekstrovert
invoer — uitvoer
irrasioneel — redelik
irrelevant — toepaslik

-K-

karaktervol — karakterloos
kenner — leek
klein — groot
kom — gaan
kompleks — eenvoudig, enkelvoudig, maklik; simpleks
kontinent — eiland
kop — stert
koppig — inskiklik
korrek — foutief
koud — warm, hittig, vurig
koue — warmte, hitte
krom — reguit
kry — gee, verloor, weggee

-L-

lag — huil
langsaam — vinnig
lank — kort
lawaaierig — stil
lekker — onaangenaam
lelik — mooi, skoon, aangenaam
letterlik — figuurlik
lig — donkerte, duister; verdonker; sak, afsak, neersit; donker, duister, swart; swaar, moeilik, ernstig; moeilik, swaar
ligsinnig — diepsinnig, ernstig
linker — regter
links — regs
los — vas
losmaak — aaneenlas

-M-

mak — wild
maksimum — minimum
manlik — vroulik
medelye — ongevoeligheid
meng — skei
mis — tref, raak
misluk — slaag
moeg — uitgerus
moeilik — maklik, lig, gemaklik
mondig — minderjarig
mooi — lelik, afskuwelik, sleg

-N-

nadeel — voordeel
nakend — geklee
nat — droog
natuur — kultuur
neerhalend — ophemelend
netjies — slordig
niemand — iemand
noordekant — suidekant
nootvas — vals
normaal — abnormaal
nuut — oud, verslete, verouderd; gebruik

-O-

onbesonne — deurdagte
onder — bo
onderhorig — onafhanklik
ongereeld — gereeld, ordelik
onkundig — kundig, ingelig, op hoogte, bekend met, bewus van
onlangs — lankal, lank gelede
opponent — maat, medespeler, vennoot, vriend
ongedeerd — beseerd
ongelooflik — aanneemlik
ongeloofwaardig — geloofwaardig
ongepoetste — gemanierde
onskuldig — bedorwe, skadelik
onstuimig — kalm
onvriendelik — aangenaam
oompie — tannie
oorlog — vrede
oortuiging — onsekerheid
oorvloed — tekort
oostekant — westekant
opgeruimd — neerslagtig
opgewek — terneergedruk
opreg — geveins
oprig — afbreek
opruiend — kalmerend
opsioneel — verplig
opsluit — vrylaat
ordelik — chaoties
ouderwets — nieumodies

-P-

papbroekig — onverskrokke
paraat — onvoorbereid
parallel — onewewydig
peperduur — spotgoedkoop
plaaslik — buitelands, uitlands, vreemd
plattelands — stedelik
progressie — agteruitgang, regressie
progressief — regressief

-R-

raak — mis
reg — verkeerd
regs — links, hot
respek — oneerbiedigheid, eerloosheid
reus — dwerg
rigied — buigsaam
rigtingvas — rigtingloos
rof — gemanierd, glad
ruimhartig — bekrompe
ryk — arm
ryp — groen

-S-

sag — hard
sagmoedig — kortgebonde
samelewing — individu
siek — fiks, gesond, reg
siende — blind
sinoniem — antoniem
skelm — eerlike mens; eerlik, betroubaar, oop, opreg
skerp — stomp
skoon — vuil, ongewas, onnet, onsindelik
skuins — regop
skuldig — onskuldig
skuldigbevinding — vryspraak
sleg — goed
stokflou — perdfris
skurf — glad
slim — dom
smal — breed
snags — bedags
soek — kry, vind
soggens — smiddags; saans
somer — winter
stad — dorp, gehug; platteland
stadig — vinnig, snel, vlug
staties — dinamies
sterfte — geboorte
steriel — vrugbaar
sterk — swak
stout — soet
stuurs — vriendelik
styf — slap
suikersoet — galbitter
suinig — vrygewig
swak — sterk, kragtig
swart — wit
swyg — gesels, praat

-T-

tragies — komies
treffend — onopvallend

-U-

uiteengooi — aaneenlas
uittog — intog

-V-

vars — oud, muf, verslaan
ver — naby
verantwoordelik — agtelosig
verbied — toelaat
verdwene — gevonde
verdwyn — verskyn, opdaag
verhinder — deurlaat, vrylaat
verkoper — koper
versadig — honger
verstandig — dwaas
versterk — verswak, verflou
verstrek — ontvang, kry
vertoef — weggaan, haas
vertraag — versnel
vet — maer
vlak — diep
vogtig — droog
vokaal — konsonant
vol — leeg
volgeling — leier, voorganger, meester
volop — skaars
voorspoed — teenspoed
voorste — agterste
vreedsaam — bakleierig
vreemde — bekende
vriend — vyand
vriendelik — nors
vroeër — later
vrolikheid — olikheid
vrywillig — verpligtend
vuil — skoon

-W-

waarheid — leuen, valsheid
weelderig — eenvoudig, kaal, onopgesmuk, onversier
wen — verloor
werk — rus
werkgewer — werknemer
wispelturig — standvastig
woelig – rustig, kalm
woes – mak, bewerk, getem, rustig
wonderbaarlik – gewoon, doodgewoon, normaal
wonderlik – alledaags, gewoon
woonbuurt — fabrieksbuurt, winkelbuurt
woonkamer — slaapkamer
woud — vlakte
wraak — vergifnis
wreed — sag, menslik, mensliewend
wreedaard — goedhartige mens
wyd — smal, nou
wyndruiwe — tafeldruiwe, eetdruiwe

-X-

x-bene — bakbene

-Y-

yskoud — vuurwarm