Kieslys

Close


*/

29 Julie
2016
Boeke
2166 keer gelees
(*slegs web-weergawe)

Lag uit die HAT uit

Mens sal nie dink dat die Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT) jou so kan laat lag nie.

Die storie begin met die naslaan van “pomp” vir ’n projek. “Pomp” het verskillende betekenisse. Daar is twee definisies van “pomp” as ’n selfstandige naamwoord en vier as ’n werkwoord. Die vierde werkwoord deel ’n definisie met ’n bekende groepie ander Afrikaanse werkwoorde, dit lees: “geslagsgemeenskap met iemand hê.” Nou dit is niks nuut of snaaks nie.

Dit is interessant hoe die betekenis van sommige woorde in dié groepie oor die jare verander het. Neem nou byvoorbeeld “naai”. In die verskeie inkarnasies van die HAT is “naai” aanvanklik iets wat hoofsaaklik met ’n naald en draad gedoen is – dit verklaar dalk daardie onsmaaklike uitdrukkings op die ovaal, grys portrette van ouds. Vandag erken die HAT die rol van gare in dié naaldwerk aksie, maar ook dat niemand dit meer vir naaldwerk gebruik nie. Mense naai (uitgespreek met net een “a”) net op een manier. Ook dit is nie nuus of snaaks nie.

Die bron van vermaak is die nuwe rigting wat die HAT ingeslaan het. Dit is om hierdie groepie woorde gelyk te behandel met ander. Oor die jare is ons wel ingelig oor daardie een ongelukkige definisie wat sommige werkwoorde kon hê, maar ons is nooit ’n voorbeeld gegun nie. Ander woorde kon voorbeelde kry, maar nie dié groepie nie. Wel, dinge het verander.

Dit was nie vir almal beskore nie, maar sommige in die groepie het nou voorbeelde. Maar die voorbeelde het ons nou met net soveel vrae as antwoorde gelaat, waarvan die belangrikste is (laatnag om ’n tafel): Wie kies die definisie? En weerspieël die keuse iets omtrent die redakteur of medewerker?

Hier is ’n lys van die HAT se beste:

pomp Sy het skoon op haar tone gestaan terwyl ek haar pomp.

spyker Ons het mekaar baie vinnig uitgetrek en behoorlik gespyker.

naai Hy’t vir haar gevra of sy weet haar man naai die buurvrou.

poes Iewers hoor hy twee bergies wat baklei, en “jou ma se poes” skree.

voël Sy voël hang verwese, koponderstebo, by die gleuf van sy pajamabroek uit.

steek en piel kry niks. doos kry ten minste indirekte verwysing in die definisie daarvan as ’n dom persoon: Wie was so ’n doos om die hek oop te los?

Laat weet as jy nog raaklees.




2 Opinies:

Gee jou mening







Gereeld gelees

11 Julie 2010
Boeke
Verklarende Afrikaanse Woordeboek
Die Verklarende Afrikaanse Woordeboek (waarvan die eerste uitgawe reeds 70 jaar gelede verskyn het) is die handwoordeboek waarin die grootste versameling trefwoorde in Afrikaans verklaar word.
08 November 2012
Boeke
Kort grappe
Jou ma is so kort, mens ...
27 November 2010
Boeke
Die mooiste Afrikaanse liefdesgedigte
Die vierde, uitgebreide uitgawe van Die Mooiste Afrikaanse Liefdesgedigte is nou chronologies georden, sodat lesers kan sien hoe die Afrikaanse liefdesgedig oor die afgelope eeu ontwikkel het.
24 Mei 2012
Boeke
Kort grappies
Wat is die verskil tussen ’n voël en 'n vlieg?
15 November 2005
Boeke
Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom
Op elke nuwe blaadjie wat omgeslaan word, is daar vir nuuskierige agies interessante brokkies en stories oor hoe van Afrikaans se bekendste en minder bekende uitdrukkings ontstaan het.

Onlangse kommentaar

Roekeloos
2018-01-15 09:15:59
Julle moet die onderskeie fees-organiseerders en/of kunstenaars direk kontak....
Annatjie Smit
2018-01-13 05:19:03
Goeie more. Met wie kan ek kontak maak vir optredes van kunstenaars asseblief. E-mail annatjiesmit1...
Roekeloos
2018-01-10 13:57:45
Miskien is daar 'n antwoord by sy Facebook-blad: https://www.facebook.com/sakka.stone...

Advertensie

Hou jy van ons hulpbronne? Oorweeg asseblief 'n donasie in Bitcoin: 179nZqSyFmYPcvu4ZU733PgXBKUYXcy9DD | Ons toets tans ’n kode om wiskundige probleme op te los met behulp van gebruikers se blaaiers; om nie afhanklik te wees van advertensies nie.